Tüvasaş Demir Ağlarını Yeniden Hatırlattı (Yönetim Kurulu Başkanı İbrahim Ertiryaki Röportajı)



Türkiye’nin ilk vagon üretim fabrikası olan Türkiye Vagon Sanayi Anonim Şirketi (TÜVASAŞ)’ın bugüne kadarki üretim faaliyetleri ve girdiği Avrupa pazarıyla birlikte ihracatını artırmaya yönelik çalışmalarını Yönetim Kurulu Başkanı İbrahim Ertiryaki ile konuştuk.

TÜVASAŞ’ın Türkiye demiryolu ulaşımındaki önemi nedir? Raylı taşıtlar alanında Türkiye’ye ne gibi katkıları olmuştur?

Türkiye’nin ilk vagon üretim fabrikası olan Türkiye Vagon Sanayi Anonim Şirketi (TÜVASAŞ)’ın, ülke demiryollarımız ve sanayimiz için; öncü, örnek ve önemli bir kuruluş olduğunu, kuruluşundan bugüne kat ettiği gelişmeyi inceleyerek görmek mümkündür. TÜVASAŞ, 1951 yılında o zamana kadar tamamı ithal vagonlarla yapılan demiryolu taşımacılığını, dışa bağımlılıktan kurtarmak ve ülke içi ihtiyacı karşılamak üzere Vagon Tamir Atölyesi adı altında faaliyete geçmiştir.

10 yıl boyunca yolcu vagonlarının bakım ve onarımını yapan kuruluşumuz, bu süre içinde yapılandırdığı iç dinamikleri ile yerli yolcu vagonu üretebilecek seviyeye ulaşmış ve 1961 yılında Adapazarı Demiryolu Fabrikasına (ADF) dönüştürülerek, 1962 yılında ilk yerli yolcu vagonunu üretmiştir. 1975 yılında “Adapazarı Vagon Sanayi Müessesesi” (ADVAS) adını alan tesislerde uluslararası standartlara uygun yolcu vagonları ve elektrikli dizi (banliyö aracı) üretimine geçilmiştir. Bugünkü şirket statüsünü 1986 yılında kazanan Türkiye Vagon Sanayi Anonim Şirketi, karar alma ve kaynak kullanımı kolaylıkları sağlanan yeni statüsü ile mevcut üretimlerinin yanı sıra, RAYBÜS ve TVS 2000 serisi lüks yolcu vagonları üretimine ve hafif raylı taşıt üretimi için alt yapı çalışmalarına hız vermiştir.

TÜVASAŞ, “tasarımdan üretime” kendi markasını taşıyan birçok raylı taşıt üretmiş ve üretmeye devam etmektedir. TCDD için geliştirilen Dizel Tren Set projesi kapsamında toplam 84 aracın üretimine 2010 yılında başlanmış ve ilk yerli Dizel Tren Set, Ulaştırma Haberleşme ve Denizcilik Bakanı Sayın Binali Yıldırım’ın katıldığı bir törenle 19 Nisan 2011 tarihinde raya indirilmiştir.

TÜVASAŞ, şu anda TCDD’nin kullanımındaki yolcu vagonlarının tamamına yakınını üretmiştir. Bu araçların bakım, onarım ve modernizasyonları da şirketimizde yapılmaktadır.

Şirketimiz, uluslararası raylı taşıt üreticisi firmalarla ortak projelerde de yer almaktadır. Bu yöntemle; 2001 yılında, Bursa Büyükşehir Belediyesi’nin 38 adet Hafif Raylı Taşıt aracı; 2007 yılında, İstanbul Büyükşehir Belediyesinin 84 adet metro aracı;

2008 yılında, TCDD işletmesine 75 adet elektrikli dizi üretimi ve 2011 yılında da yüzyılın dev ulaşım projesi MARMARAY’ın 144 adet aracı tamamlanarak teslim edilmiştir.

TÜVASAŞ, ülkemizi yolcu vagonu üretimi ve onarımı alanında dışa bağımlılıktan kurtararak, Avrupa Birliğine üye ve standartları yüksek ülkelere ihracat yapabilen bir konuma getirmiştir.

TÜVASAŞ, kuruluşundan bugüne kadar; yaklaşık 1900 adet yolcu vagonu imalatı ve 36.000 adet araç modernizasyonu ve bakımı yapmıştır. TÜVASAŞ’ın bu başarı tablosu, tüm Türkiye için bir gurur kaynağıdır.

Şirketinizin Türkiye’deki konumunu nasıl değerlendiriyorsunuz?

TÜVASAŞ, TCDD’nin bağlı ortaklığı statüsünde yapılandırılmış, “yolcu taşımaya yönelik her türlü raylı taşıt üretim ve modernizasyonu” ana faaliyeti ile görevli bir kamu kuruluşudur. Küresel düzeyde; katma değeri ve karlılığı yüksek, stratejik ve tekelleşme eğilimi taşıyan, raylı taşıt üretimi sektöründe yer alan TÜVASAŞ, bu konumu ile Türkiye’de stratejik önem taşıyan ağır sanayi kuruluşlarındandır. Özellikle ülkemizde ve yakın komşularımızın yer aldığı bölgemizde, gerek kaynak kullanımı verimliliği, gerekse kaliteli toplu taşımacılığın yaygınlaştırılması mecburiyeti, sektörümüze olan talebi hızla arttırmaktadır. Potansiyel ve giderek artan bu talep, ülkemiz ekonomisi için çok büyük faydalar taşıyan, sınaî altyapı niteliğindedir. Şirketimiz, 60 yılı aşkın birikimi ve sektöre ilişkin kültürü ile bu altyapıyı ülkemiz menfaatine harekete geçirmekte, merkezinde yer alarak oluşumuna kaynaklık ettiği, bir “raylı taşıt üretim üssü”nü Sakarya’ya kazandırmaktadır.

İşletme düzeyinde ise, kuruluşumuz toplam 70 kadrolu, 275 sözleşmeli memur ve 776 işçi olmak üzere toplam 1.121 çalışanı ile bölge ve ülke ekonomisine katkı sağlamaktadır. Her geçen yıl özellikle son 8 yıllık faaliyet sonuçları açısından, üretim miktarı, verimlilik, satış gelirleri ve karlılık değerlerinde sürekli yükseliş trendinde ve rekorlarını yeniler durumda olan bir işletmedir. Satış gelirimiz, 2011 yılında 168.8 milyon TL’ye yükselmiştir. TÜVASAŞ, bu mali yapısı ile İstanbul Sanayi Odası’nın düzenlemiş olduğu Türkiye’nin büyük sanayi kuruluşları listesinde sürekli yer bulmaktadır.

Başarılarınızın kaynağını ne olarak görüyorsunuz?

TÜVASAŞ Genel Müdürü olarak göreve başlamamızdan, bugüne kadar sürekli daha verimli nasıl olabiliriz arayışı içinde olduk. Yönetici ve insan kaynağı birikimimizi bu arayışa yönlendirerek, kurumsal bir verimlilik kültürü oluşturduk. Yıllık ve aylık brifingler ve istişare toplantıları ile yönetime kattığımız insan kaynağımızı sürekli zinde tuttuk. Yoğun hizmet içi eğitimlerle çalışanlarımız donatılırken, üniversitelerimizden aldığımız “kurumsal check-up ve yeniden yapılanma” hizmetleri ile bilimsel metotları kullanılır hale getirdik. Bahsedilen uygulamalar, 9 yıl boyunca şirketimize çok şey kazandırdı. AR-GE çalışmaları, kurumsal kimlik çalışmaları, üretim akışı ve tezgâh teçhizat yenilikleri, fiziki mekânların iyileştirilmesi gibi daha iyiyi başarmak için gerekli olanları yapmak adına, geceli gündüzlü bir çalışma seferberliği başlattık

Diğer yandan, küresel pazara entegre olabilmek için uluslararası sertifikasyonlara büyük önem verdik. Sektörümüz açısından TÜVASAŞ markasını dünya pazarına taşıyacak önemli birçok sertifikayı almayı başardık. ISO 14001 “Çevre Yönetim Sistemi” ve OHSAS “18001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi” sertifikaları alınarak, TÜVASAŞ’ın insana ve çevreye olan duyarlılığı belgelendirildi. Trans-Avrupa hatlarında işletilecek olan yolcu vagonlarında TS EN 15085 “Demiryolu Uygulamaları–Demiryolu Araçları ve Bileşenlerinin Kaynağı Standardı” belgelendirme çalışması yapıldı. Bu sertifikalar Avrupa pazarında yer bulmamıza önemli katkılar sağlamıştır.

Yine TSI çalışmaları kapsamında temin edilecek malzemelerin analiz deney ve ölçümlerinin akredite laboratuarlarda yapılması öngörülmektedir. Şirketimizin laboratuarlarında bulunan analiz, deney ve ölçüm cihazlarının ve bunlardan elde edilen sonuçların uluslar arası standartlara göre geçerliliğinin sağlanması amacıyla TS EN 17025 Laboratuar Akreditasyonu faaliyetleri için de TÜRKAK (Türk Akreditasyon Kurumu) tarafından belgelendirilme aşamasına gelinmiştir. Şirketimiz laboratuarlarının TS EN 17025 laboratuar akreditasyonun yapılması, uluslararası pazarlarda rekabet gücümüzü ve güvenilirliğimizi artıracaktır.

Yine Bulgaristan için devam eden 30 adet lüks vagon üretimi projemiz, TSI (Technical Specification for Interoperability – Avrupa Birliği Demiryolları Karşılıklı İşletilebilirlik Teknik Şartları) standartlarına göre belgelendirilmektedir. Bu belge ile şirketimiz Avrupa’da konvansiyonel vagonlar kapsamında ilk TSI belgesini almış kuruluş olacak ve dolayısıyla bu vagonlar Avrupa Birliği’nin tüm ülkelerinde serbestçe dolaşabilecektir.

Demiryolu gibi stratejik öneme sahip bir alan için üretim yapıyorsunuz. İhracata ne zaman başladınız?

TÜVASAŞ, kuruluşundan daha 10 yıl gibi kısa süre sonra yerli vagon üretebilecek dinamik bir kurum kültürüne sahiptir. Ancak o dönemlerde, Türkiye demiryollarında kullanılan araçların tamamı ithal olduğundan, bu araçların yerlileştirilmesi öncelik arz ettiğinden, kapasitemizin tamamı TCDD işletmesi için yapılan yolcu vagonu üretimi ve bakım-onarımları için kullanılmıştır.

TÜVASAŞ ilk ihracatını 1971 yılında Pakistan ve Bangladeş’e toplam 77 adet yolcu vagonu üreterek gerçekleştirmiş, daha sonra üretim kapasitesini milli ihtiyaçların karşılanmasına yönelik kullanmıştır.

2003 yılında Sayın Bakanımız Binali Yıldırım’ın destek ve teşvikleriyle başlattığımız ihracata yönelik pazarlama faaliyetleri, 2006 yılında ilk meyvesini vermiş ve 32 yıl aradan sonra TÜVASAŞ Irak Demiryollarına 12 adet jeneratör vagon üretimini gerçekleştirmiştir.

Son 9 yıllık dönemde, ihracata yönelik pazarlama çalışmalarımız, yakın komşularımızdan birçoğu ile belirli seviyeye getirilmiştir. Irak’tan sonra Mısır Demiryolları tarafından açılan yolcu vagonu alımı ve modernizasyonu ihalelerine katılarak, teknik yeterliliğe sahip iki firmadan biri seçilmemiz, küresel raylı taşıt pazarında önemli bir prestij kazanımı olmuştur.

TÜVASAŞ son olarak Bulgaristan Demiryolları ile iki buçuk yıl süren zorlu bir sürecin ardından sözleşme imzalamış ve Avrupa birliği üyesi bir ülkeye ihracat gerçekleştirerek Avrupa demiryolu pazarına girmiştir. Toplam bedeli 32.205.000 Euro olan proje için üretilecek 30 adet yataklı vagon, 24 ayda Bulgaristan Demiryollarına teslim edilecektir. Yapılan sözleşme uyarınca, toplam bedelin %31,75’i olan kısmı avans olarak alınmış ve TÜVASAŞ, tarihinde ilk defa, bu projeyle birlikte ana kuruluşumuz TCDD hesaplarına para aktaran bir şirket olmuştur.

Vagonlarınızdaki teknolojik gelişmişlik düzeyi nedir?

TÜVASAŞ tarafından imal edilen vagonlar, dünya standartlarına uygun olarak üretilmektedir. Seyir emniyeti, yolcu konforu, iç dekorasyon ve renk seçiminde estetiğe önem veren özgün bir anlayış tüm ürünlerimizde uygulanmaktadır.

TÜVASAŞ, şirket kültürü, bilgi birikimi, nitelikli insan kaynağı ve teknolojik altyapısı ile yüksek standartlara ve teknolojik donanıma sahip raylı taşıtlar üretebilen bir kuruluştur. TÜVASAŞ tasarımdan test, teslimat ve satış sonrası hizmetlere kadar tüm üretimlerini; dünya standartlarına uygun yapmakta ve belgelemektedir. Gerekli uluslar arası sertifikaların tamamı alınmış ve kullanılmaktadır.

Ayrıca üretim aşamasında, TÜBİTAK tarafından kabul edilen ve İTÜ Makine Mühendisliği Fakültesi ile ortaklaşa şirketimizde uygulamaya konulan “Yolcu Vagonlarının Statik ve Dinamik Yükler Altında İncelenmesi” projemiz kapsamında, üretilen araçlar bilgisayar ortamında uluslararası standartlarda tanımlanan vagon yükleme testlerinden geçmektedir.

TÜVASAŞ’ın 2012 beklentileri nelerdir? 2023 vizyonu hakkında düşünceleriniz ihracattaki beklentileriniz hangi noktadadır?

Geride bıraktığımız 2011 yılı, TÜVASAŞ için oldukça verimli geçmiştir. Uluslararası arenada katılmış olduğumuz ihaleler, üretilen ilk yerli Dizel Tren Setin seri üretimine geçilmesi, Bulgaristan demir yollarına imal edilen 30 adet lüks yataklı vagonun imalatı, Irak demiryolların için üretilen 14 adet yolcu vagonunun imalatı gibi birçok faaliyet tesislerimizde sürmektedir.

TÜVASAŞ olarak 2012 yılına da büyük umutlarla ve büyük bir heyecanla giriyoruz. Başlatmış olduğumuz ihracat faaliyetlerinin hızını arttırarak devam edecek ve Avrupa ve Dünya pazarında söz sahibi olma yolunda ilerleyeceğiz.

Yine kurumsal kültür ve üretim teknolojimizi daha da verimli hale getirmeye yönelik “değişim yönetimi” programımıza devam edeceğiz. Gerekli olan yenilikleri şirketimize kazandırmak için tüm adımları atacağız. Bölge ve ülke ekonomisine katkısını artıran, bunun yanında istihdama katkı sağlayan örnek bir kamu kuruluşu olmaya devam edeceğiz.

Türkiye Cumhuriyeti’nin 100. Yıldönümü olan 2023 yılına odaklandığımız bu dönemde, TÜVASAŞ yolcu taşımaya yönelik raylı taşıt üretimi ve modernizasyonunda uluslararası bir marka olmuştur. TÜVASAŞ bugün artık dışa bağımlı ve üretimlerini Türkiye ile sınırlayan bir kurum olmaktan öteye geçmiştir. TÜVASAŞ’ın 2023 vizyonunu; bilgi birikimimiz, teknolojik yeterliliğimiz ve “sürekli geliştirmeye devam edeceğimiz kurumsal potansiyelimizle” bir yandan ülke ihtiyaç ve taleplerine çözüm sunarken, diğer yandan uluslararası düzeyde üretim yapan ve aranan bir kuruluş olmak şeklinde ifade edebiliriz.

Türkiye’nin demiryolu ulaşımı bugün hangi boyutlara ulaşmıştır? Avrupa demiryolu ulaşımında Türkiye’nin geldiği nokta nedir?

Türkiye Demiryolu ulaşımının kısa bir analizi yapıldığında; Osmanlı döneminde başlayan altyapı çalışmalarının, Cumhuriyet döneminde ciddi bir ivme kazandığını, fakat sonraki dönemlerde ne yazık ki dünyadaki gelişmelerin hayli gerisinde kalındığını görmekteyiz. İftihar edilecek bir şekilde son 9 yıllık dönemde, demiryolu taşımacılığına ilişkin bu açığın hızlıca kapatılmasına yönelik çalışmalar yapılmaktadır.

Türkiye, son yıllarda başlattığı Yüksek Hızlı Tren projeleri ile dünya ülkeleri arasında bu teknolojiyi kullanan ender ülkeler arasına girmiştir. Yüksek Hızlı Tren uygulamaları, Türkiye’nin dünyadaki prestijini artırmış ve ülkemize güvenli ve konforlu bir seyahat imkânı sunmuştur.

Biz de TÜVASAŞ olarak bu demiryolu seferberliğine üretim miktarı ve kalitemizi artırarak mevcut ürünlerimizle katkı sağlarken diğer taraftan da yeni ve prestij projemiz olarak Dizel Tren Set üretimini gerçekleştirdik. “ANADOLU” ismi verilen ve 3 dizi halinde TCDD’ye teslim edilen setler, İzmir-Tire hattında halkın büyük beğenisi ile hizmet etmeye devam etmektedir. Bu proje kapsamında TCDD’ye 84 araçtan oluşan bir filo hazırlıyoruz. Dizel Tren Setler elektrik hattı bulunmayan bölgelerde kullanılacak ve modern yapısı, yüksek konforu ve güvenli seyahat imkânı ile halkımıza hizmet sunacaktır.

Yine, Asya ile Avrupa’yı tüp geçitle birbirine bağlayacak olan yüzyılın dev ulaşım projesi MARMARAY araçlarının da Eurotem firması ile ortak üretimini gerçekleştirmekteyiz. Hem MARMARAY hem de Dizel Tren Set projesi, TÜVASAŞ’ın son dönem yükselen demiryolu trendine katkısını ifade eden kilometre taşları olmuştur.

Kaynak : http://ihracat.info.tr

Benzer Demiryolu Haberleri

Yorum Yaz

19 / 2,107